Təkər bucaqlarının inspeksiyası və tənzimlənməsi

Təkər bucaqlarının düzgün tənzimlənməsi avtomobilin təhlükəsiz, sabit və komfortlu idarə olunmasını təmin edən əsas servis xidmətlərindən biridir. Bu xidmət iki əsas mərhələdən ibarətdir: inspeksiya (yoxlanılması) və tənzimlənmə.

Radius-da təkər bucaqlarının inspeksiyası:

İnspeksiya təkər bucaqlarının mövcud vəziyyətinin qiymətləndirilməsi və avtomobil istehsalçısının normativ göstəriciləri ilə müqayisə edilməsidir.

• Avtomobil xüsusi 3D və ya lazer tənzimləmə stendinə yerləşdirilir.

• Aşağıdakı əsas bucaqlar kompüter vasitəsilə ölçülür:

• Ölçmə nəticələri avtomobil istehsalçısının texniki normativləri ilə müqayisə edilir.

• Göstəricilər norma daxilində olduqda əlavə müdaxilə tələb olunmur.

Radius-da təkər bucaqlarının tənzimlənməsi

Tənzimlənmə inspeksiya zamanı müəyyən edilmiş uyğunsuzluqların aradan qaldırılması prosesidir.

• Asqı və sükan sisteminin tənzimlənən elementləri istehsalçının parametrlərinə uyğun şəkildə sazlanır.

• Camber, Caster və Toe bucaqları normativ göstəricilərə uyğunlaşdırılır.

• Tənzimləmə başa çatdıqdan sonra sistem yenidən ölçülərək nəticələr təsdiqlənir.

Tənzimlənmənin əsas məqsədləri

• Avtomobilin yol tutumunu və idarəetmə sabitliyini artırmaq.

• Şinlərin qeyri-bərabər aşınmasının qarşısını almaq və xidmət müddətini uzatmaq.

• Hərəkət müqavimətini azaltmaqla yanacaq sərfiyyatının optimallaşdırılmasına kömək etmək.

• Sükanın düz vəziyyətdə qalmasını və komfortlu idarəetməni təmin etmək.

Qeyd: Təkər bucaqlarının yoxlanılması yeni şin quraşdırıldıqda, asqı və sükan sistemində təmir işləri aparıldıqdan sonra, avtomobil çuxura və ya maneəyə güclü zərbə aldıqda, həmçinin sükanın bir tərəfə çəkməsi və ya şinlərin qeyri-bərabər aşınması müşahidə edildikdə tövsiyə olunur.

Tirin bərpası avtomobilin ön və ya arxa ox tirində yaranmış deformasiya və ya zədələrin xüsusi avadanlıqlarla bərpa olunması xidmətidir. Bu proses tirin həndəsi ölçülərinin və konstruktiv möhkəmliyinin mümkün qədər istehsalçı tələblərinə uyğun vəziyyətə qaytarılmasına yönəlib.

Radius-da tirin bərpası:

Diaqnostika və ölçmə

• Tirin vəziyyəti xüsusi ölçü avadanlıqları və ya lazer sistemləri vasitəsilə yoxlanılır.

• Əyilmə, deformasiya və digər qüsurlar müəyyən edilir.

Mexaniki bərpa

• Deformasiyaya uğramış hissələr hidravlik və ya pres avadanlıqları vasitəsilə istehsalçı normativlərinə uyğun şəkildə düzəldilir.

Qaynaq və möhkəmləndirmə

• Təmirə yararlı çatlar və zədələr müvafiq qaynaq texnologiyası ilə bərpa edilir.

• Zərurət olduqda konstruktiv möhkəmləndirmə işləri aparılır.

Tamamlama işləri

• Korroziya və səth qüsurları aradan qaldırılır.

• Qoruyucu örtük tətbiq edilir və tir yenidən avtomobilə quraşdırılır.

• Təmir başa çatdıqdan sonra təkər bucaqları yoxlanılır və zərurət olduqda tənzimlənir.

Tirin bərpasının məqsədi

• Tirin həndəsi ölçülərini mümkün qədər istehsalçı parametrlərinə yaxın vəziyyətə qaytarmaq.

• Təkər bucaqlarının (Camber, Caster və Toe) düzgün tənzimlənməsinə şərait yaratmaq.

• Avtomobilin idarəetmə sabitliyini və yol tutumunu bərpa etmək.

• Şinlərin qeyri-bərabər aşınmasının qarşısını almaq.

Qeyd

• Tirin bərpası yalnız xüsusi avadanlıq və peşəkar mütəxəssislər tərəfindən həyata keçirilməlidir.

• Təmirə başlamazdan əvvəl tirin bərpa üçün yararlı olub-olmaması qiymətləndirilməlidir.

• Konstruktiv zədələnmə, ciddi çatlar və ya normadan artıq deformasiya aşkar edildikdə, təhlükəsizlik baxımından tirin yenisi ilə əvəz edilməsi tövsiyə olunur.

Sapfanın bərpası avtomobilin sükan sapfasında (Steering Knuckle / Stub Axle) yaranmış deformasiya, aşınma və ya digər təmirə yararlı zədələrin aradan qaldırılması xidmətidir. Bu proses sapfanın həndəsi ölçülərinin və funksional xüsusiyyətlərinin istehsalçı tələblərinə uyğun vəziyyətə qaytarılmasına yönəldilir.

Radius-da sapfanın bərpası:

Diaqnostika və ölçmə

• Sapfa xüsusi ölçü avadanlıqları vasitəsilə yoxlanılır.

• Əyilmə, deformasiya, çatlar və digər qüsurlar müəyyən edilir.

Mexaniki bərpa

• Təmirə yararlı deformasiyalar hidravlik pres və ya xüsusi emal avadanlıqları vasitəsilə normaya uyğunlaşdırılır.

• Zərurət olduqda oturacaq səthləri torna emalı ilə bərpa edilir.

Qaynaq və bərkitmə

• Təmirə yararlı çatlar xüsusi texnologiya ilə bərpa edilir.

• Konstruktiv möhkəmlik nəzarət altında saxlanılır.

Rulman oturacaqlarının bərpası

• Zədələnmiş rulman oturacaqları bərpa edilir və ya yeni rulmanlar istehsalçı tələblərinə uyğun şəkildə quraşdırılır.

Son yoxlama

• Sapfanın həndəsi ölçüləri, rulman oturacaqları və montaj səthləri yenidən ölçülür.

• Zərurət olduqda təkər bucaqları (Camber, Caster və Toe) yoxlanılır və tənzimlənir.

Sapfanın bərpasının məqsədi

• Təkərin fırlanma oxunun dəqiqliyini bərpa etmək.

• Sükan sistemində boşluq, səs və vibrasiyanın qarşısını almaq.

• Təkər bucaqlarının düzgün tənzimlənməsini təmin etmək.

• Avtomobilin idarəetmə sabitliyini və təhlükəsizliyini qorumaq.

Qeyd

• Sapfa avtomobilin asqı və sükan sisteminin əsas konstruktiv elementlərindən biridir.

• Təmirə başlamazdan əvvəl detalın bərpa üçün yararlı olub-olmaması qiymətləndirilməlidir.

• Ciddi deformasiya, qırılma və ya konstruktiv möhkəmliyi zəiflədən zədələr aşkar edildikdə, təhlükəsizlik baxımından sapfanın yenisi ilə əvəz edilməsi tövsiyə olunur.

Təkər bucaqlarının (Camber, Caster və Toe) tənzimlənməsi avtomobilin konstruksiyasından asılı olaraq müxtəlif tənzimləyici elementlər vasitəsilə həyata keçirilir. Bu elementlər istehsalçının texniki normativlərinə uyğun olaraq korreksiya edilir.

Eksantrik boltlar və şaybalar

Tətbiq sahəsi: Camber (təkərin meyil bucağı) və bəzi avtomobillərdə Caster (sükan dönmə oxunun meyil bucağı).

Radius-da korreksiyası:

• Eksantrik bolt və ya şaybanın mövqeyi dəyişdirilərək asqı elementlərinin vəziyyəti tənzimlənir.

• Bunun nəticəsində Camber və ya Caster bucağı istehsalçının normativ göstəricilərinə uyğunlaşdırılır.

Sükan çəkmələrinin ucları (Tie Rod Ends)

Tətbiq sahəsi: Toe (təkərlərin paralellik bucağı).

Radius-da korreksiyası:

• Sükan çəkməsinin uzunluğu tənzimlənərək təkərlərin paralelliyi normaya gətirilir.

• Tənzimləmə tamamlandıqdan sonra göstəricilər yenidən yoxlanılır.

Digər tənzimləyici elementlər

Tətbiq sahəsi: Avtomobilin konstruksiyasından asılı olaraq Camber və Caster bucaqlarının tənzimlənməsi.

Radius-da korreksiyası:

• Bəzi avtomobillərdə üst və ya alt asqı qolları, tənzimləyici şaybalar və digər konstruktiv elementlər vasitəsilə korreksiya aparılır.

• Tənzimləmə istehsalçının texniki göstəricilərinə uyğun şəkildə həyata keçirilir.

Qeyd: Təkər bucaqlarının düzgün tənzimlənməsi yalnız saz vəziyyətdə olan asqı və sükan sistemi ilə mümkündür. Tənzimləmədən əvvəl bütün asqı və sükan elementləri boşluq, aşınma və zədələnmə baxımından yoxlanılmalıdır.